Wil je alcoholvrije drankjes eerlijk vergelijken, kijk dan eerst naar suiker per 100 ml en pas daarna naar suiker per portie. Dat is de meest bruikbare volgorde, omdat porties per merk kunnen verschillen. Volgens het Voedingscentrum vergelijk je producten het best per 100 gram of 100 milliliter.
Waarom per 100 ml de beste start is
Op een blikje, fles of pak staat vaak zowel een waarde per 100 ml als per portie. Voor vergelijken is die eerste het belangrijkst. Een portie is namelijk niet altijd een heel blikje of flesje. Porties kunnen bovendien in grootte verschillen. Daardoor kan een drank op papier laag lijken in suiker per portie, terwijl de verpakking meerdere porties bevat of juist een klein rekenportietje gebruikt. Het Voedingscentrum waarschuwt daarom dat porties verwarrend kunnen zijn.
Voor drankjes is per 100 ml ook praktisch. Je vergelijkt dan frisdrank, ijsthee, alcoholvrij bier, kombucha, energiedrank en gearomatiseerd water op dezelfde basis. Pas als twee opties dicht bij elkaar liggen, kijk je naar de verpakking die je waarschijnlijk in één keer drinkt.
Waar je precies naar kijkt op het etiket
Open de voedingswaardetabel en zoek de regel waarvan suikers. Daar staat hoeveel suiker in het product zit. Het Voedingscentrum legt uit dat de voedingswaardetabel altijd per 100 gram of 100 ml vermeldt hoeveel energie, vet, koolhydraten, suikers, eiwit en zout erin zitten. Belangrijk daarbij: dit cijfer omvat alle suikers in het product, dus niet alleen toegevoegde suiker.
Kijk daarna pas naar de ingrediëntenlijst. Die helpt niet om grammen suiker exact te berekenen, maar wel om te zien welke zoetmakers of suikerbronnen zijn gebruikt. Ingrediënten staan in aflopende volgorde van hoeveelheid. Zie je suiker, glucose-fructosestroop, honing of vruchtenconcentraat vroeg in de lijst, dan zegt dat iets over de samenstelling, ook als de voorkant van de verpakking een vriendelijker indruk wekt.
Per portie blijft relevant, maar voor een andere vraag
Per 100 ml beantwoordt de vraag: welk product is zoeter of suikerrijker? Per portie beantwoordt de vraag: hoeveel suiker krijg je binnen als je deze verpakking drinkt? Op sommige verpakkingen staat naast de waarde per 100 ml ook een waarde per portie. Omdat porties kunnen verschillen, is het slim om te checken of die portie overeenkomt met wat jij echt drinkt.
Dat maakt een simpel controlepunt mogelijk: komt jouw echte drinkmoment overeen met de portie op het etiket? Zo niet, reken dan zelf door.
Fictief voorbeeld: zo voorkom je een verkeerde vergelijking
| Drank | Suiker per 100 ml | Verpakking | Portie op etiket | Suiker als je alles drinkt |
|---|---|---|---|---|
| Drank A | 4 g | 330 ml | 165 ml | 13,2 g |
| Drank B | 5 g | 250 ml | 250 ml | 12,5 g |
In dit fictieve voorbeeld lijkt Drank A gunstiger als je alleen naar 100 ml kijkt. Maar als je meestal de hele verpakking leegdrinkt, kom je bij Drank A alsnog iets hoger uit. Daarom heb je beide cijfers nodig: eerst voor een eerlijke productvergelijking, daarna voor je praktische keuze in de winkel.
Let op claims als ‘light’, ‘zero’ of ‘zonder toegevoegde suikers’
Claims op de voorkant zijn geen vervanging voor de tabel. Het Voedingscentrum benadrukt dat claims als light niet automatisch betekenen dat een product de beste keuze is. Een drank kan bijvoorbeeld minder suiker bevatten dan de standaardvariant, maar nog steeds duidelijk zoet zijn, of een portie gebruiken die gunstig oogt.
Ook bij zonder toegevoegde suikers kun je in de voedingswaardetabel nog steeds suikers zien staan, bijvoorbeeld omdat die van nature aanwezig zijn of uit ingrediënten zoals sapconcentraat komen. Daarom blijft de regel hetzelfde: niet afgaan op de voorkant, maar op de voedingswaardetabel en ingrediëntenlijst.
Snelle checklist in de supermarkt
- Pak twee of drie drankjes uit hetzelfde schap. Vergelijk alleen vergelijkbare producten, bijvoorbeeld ijsthee met ijsthee of alcoholvrij bier met alcoholvrij bier.
- Zoek de regel ‘waarvan suikers’ per 100 ml. Dat is je basisvergelijking.
- Controleer de inhoud van de verpakking. Een kleinere fles kan per verpakking minder suiker leveren, ook als het product per 100 ml iets hoger zit.
- Bekijk de portie op het etiket. Vraag je af of jij echt die hoeveelheid drinkt.
- Lees kort de ingrediëntenlijst. Vooral nuttig als je zoetstoffen, sapconcentraat of toegevoegde suikers wilt herkennen.
- Laat claims op de voorkant niet beslissen. Gebruik ze hooguit als aanleiding om de tabel te checken.
Praktische beslisregels voor thuis
- Kies per 100 ml als je merken onderling wilt rangschikken.
- Kies per verpakking als je meestal een blikje of fles in één keer opdrinkt.
- Kijk extra kritisch naar meerdere porties per verpakking.
- Gebruik claims als light of zonder toegevoegde suikers nooit zonder de tabel ernaast.
- Onthoud dat etiketten je helpen vergelijken, maar geen gezondheidsgarantie geven.
FAQ 1: Moet je altijd per 100 ml vergelijken?
Ja, als startpunt wel. Dat is de vaste basis op het etiket en daardoor de eerlijkste manier om alcoholvrije drankjes naast elkaar te zetten.
FAQ 2: Is per portie dan onzin?
Nee. Per portie is juist handig om te schatten wat je werkelijk binnenkrijgt, zolang je controleert of die portie overeenkomt met wat jij drinkt.
FAQ 3: Zegt ‘zonder toegevoegde suikers’ genoeg?
Nee. Kijk altijd naar de regel ‘waarvan suikers’ in de voedingswaardetabel, omdat daar alle suikers samen staan vermeld.
Deze uitleg is samengesteld met AI en gecontroleerd aan de hand van de vermelde bronnen. Lees over de redactie en onze werkwijze. Er is geen afzonderlijke beoordeling door een menselijke vakspecialist uitgevoerd.